A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

RSS

Algra, Hendrik

Gewijzigd op 16-07-2012 09:10 by host Gecategoriseerd als Markante protestanten
Afbeelding
Leraar, journalist, antirevolutionair politicus (Hardegarijp 5 januari 1896 - Leeuwarden 1 juni 1982)

Het lange en werkzame leven van Hendrik Algra begon in Hardegarijp waar de Friese landarbeiderszoon op 5 januari 1896 in de wieg werd gelegd. Na in Wirdum de lagere school te hebben gevolgd ging ook Hendrik op de akker werken. Zijn ambities reikten echter verder. In de avonduren volgde hij de christelijke onderwijsopleiding in Wommels. In 1914 behaalde hij zijn akte waarna hij een tijdelijke aanstelling wist te bemachtigen aan de school met de bijbel in Itens.

Een jaar later kreeg Algra een vaste aanstelling in Berlikum. In 1922 werd hij leraar aan de Leeuwardense christelijke kweekschool. Ondertussen studeerde Algra ijverig verder: hij behaalde de MO-aktes voor geschiedenis en Nederlands. Die effenden het pad voor zijn leraarschap aan de gymnasia van Kampen en Leeuwarden. Aan laatstgenoemd gymnasium zou Algra tot zijn pensionering in 1962 verbonden blijven.

Buitenschoolse activiteiten maakten Algra tot een publieke figuur. In 1916, nog geen twintig jaar oud, hield hij al een lezing onder de titel ‘Wat betekent de naam Anti-Revolutionair?’ In 1923 trad hij toe tot het hoofdbestuur van de Nederlandse bond van jongelingsverenigingen op gereformeerde grondslag. In het bondsorgaan ging hij over historische onderwerpen schrijven. Hierin hield hij de vaderlandse geschiedenis ter lering en opvoeding aan zijn lezers voor, met een onmiskenbaar orthodox-protestantse ondertoon. Deze toon bezigde hij ook in het Friesch Dagblad waarvan hij in 1935 politiek hoofdredacteur werd. In hetzelfde jaar werd Algra actief voor het Kristlik Frysk Selskip dat zich sterk maakte voor de ontplooiing van het Friese volk, in orthodoxe zin uiteraard.

De rechtlijnige en principiële Algra kwam na de meidagen van 1940 al gauw in aanvaring met de Duitse autoriteiten. In verkapte, maar voor de goede lezer verstaanbare vorm, leverde hij in het Friesch Dagblad kritiek op de bezetter en zijn nationaal-socialistische ideologie. Toen het blad in januari 1941 te verstaan werd gegeven dat het zou worden verboden als geen andere redactionele koers werd gevaren, legde Algra zijn functie neer. Vier maanden later besloot het bestuur van de krant de uitgave te staken.

In mei 1942 werd Algra naar het gijzelaarskamp Sint-Michielsgestel overgebracht waar hij tot eind 1943 zou worden vastgehouden. Hij kwam er in aanraking met de denkbeelden van ‘de doorbraak’. Die ging hij na de bevrijding met kracht bestrijden, niet alleen in het herrezen Friesch Dagblad maar ook in de Eerste Kamer waarvan hij in 1946 lid werd. In hetzelfde jaar verscheen het eerste deel van Dispereert niet..., het samen met zijn broer Ale geschreven populaire geschiedwerk waarin de Nederlandse geschiedenis vanuit reformatorisch beginsel werd beschouwd.

Dit beginsel maakte Algra in de roerige jaren zestig, waarin hij normen en waarden te grabbel gegooid zag worden, tot scherp criticus van het cultuurbeleid. Dat overheidssubsidies vloeiden naar kunstenaars met – zijns inziens – verwerpelijke denkbeelden was hem een doorn in het oog. Toen Algra het werk van schrijver Gerard Kornelis van het Reve als godslasterlijk aanmerkte, werd hij mikpunt van felle kritiek.

Algra bezag met lede ogen hoe ook de gereformeerde wereld veranderde. Men maakte zich los van de tradities waarvoor hij, in woord en geschrift, al meer dan vier decennia op de bres stond. Het bezorgde hem een gevoel van ontheemding, maar tot scheiding kwam het niet. Sterker nog: in 1975 benoemde de ARP, inmiddels in volle evangelisch-radicale galop, Algra tot erelid. In 1980, twee jaar voor zijn overlijden, verleende de sociale faculteit van de Vrije Universiteit hem een eredoctoraat. Hoogleraar communicatiewetenschap Evert Diemer, oud-hoofdredacteur van de Kwartetbladen, roemde Algra’s ‘uitzonderlijke verdiensten op het gebied van de commentariërende en opiniërende journalistiek’.

Auteur: Peter Bak, voor Protestant.nl, 14 januari 2009

Verder lezen: H. Algra, Mijn werk, mijn leven (Assen 1970); G. Puchinger e.a., Doctor Algra, de Friese senator; (Franeker 1980); H. Runia-Algra, In den aap gelogeerd. Brieven van Hendrik Algra geschreven vanuit gijzelaarskamp Beekvliet Sint-Michielsgestel 1942-1943 (Heerenveen 2002).

Informatie op internet: Instituut voor Nederlandse geschiedenis; Parlement & Politiek

Thank you for evaluating SQLViewPro. If after your evaluation you wish to support great DotNetNuke software, please visit the store to purchase a membership. Use discount code 'TRIAL' at checkout for 10% off!